Fratres

Analiz

Marka bahisleri yapay zekâ görünürlüğünü nasıl etkiliyor?

Ahrefs verisi, Toronto Üniversitesi çalışması ve Google'ın rehberi marka bahislerinin yapay zekâ yanıtlarındaki yerini nasıl açıklıyor? Türkiye'de ücretli bahsin yeni kuralı.

Fratres Editör ·

Marka bahsi (brand mention), bir markanın adının başka bir sitede, videoda, forumda veya haberde bağlantılı ya da bağlantısız geçmesidir. Ahrefs'in 75.000 markalık analizinde bu bahislerin sayısı, ChatGPT, AI Mode ve AI Overviews yanıtlarındaki marka görünürlüğüyle backlink sayısından çok daha güçlü bir ilişki gösterdi. Bu ilişki nedensellik kanıtı değil, ama farklı ölçümlerde aynı yönü gösteriyor.

Veriler ne söylüyor?

En kapsamlı veri, SEO aracı satan Ahrefs'ten geliyor. Bu yüzden hem bulguları hem sınırları birlikte okumak gerekiyor.

Mayıs 2025 çalışması, Domain Rating değeri 40'ın üstündeki 75.000 markanın Google AI Overviews'da (AI Bakışı) kaç kez anıldığını, Spearman korelasyonuyla çeşitli göstergelere bağladı. Sonuçlar şöyle:

  • Markanın web'deki bahis sayısı: 0,664
  • Marka adını taşıyan bağlantı metni: 0,527
  • Marka arama hacmi: 0,392
  • Domain Rating: 0,326
  • Backlink sayısı: 0,218

Fark bir eşik etkisi de gösteriyor. Aynı çalışmada bahis sayısında en üst çeyrekteki markalar medyanda 169 kez anılırken bir alt çeyrek 14'te, onun altı 3'te kaldı. Markaların yaklaşık %26'sı AI Overviews'da hiç anılmadı.

Aralık 2025 güncellemesi aynı yöntemi ChatGPT ve AI Mode'a genişletti. Bahis sayısının korelasyonu ChatGPT'de 0,664, AI Mode'da 0,709, AI Overviews'da 0,656 çıktı. En güçlü tek gösterge YouTube'daki bahisler oldu, yaklaşık 0,737. Marka arama hacmi ise 0,352 ile 0,466 arasında kaldı. Ahrefs'e göre üç yüzeyin marka listeleri de birbirine benziyor: AI Overviews ile AI Mode arasındaki örtüşme 0,821.

Yazarlar iki uyarı yapıyor. Korelasyon nedensellik değil. Göstergeleri tek tek iyileştirmek görünürlüğü kendiliğinden artırmaz. Çok bahis alan marka zaten büyük, tanınmış ve çok aranan marka olabilir.

Neden bahisler bağlantıdan güçlü çıkıyor?

Kesin mekanizma kamuya açık değil, ama birkaç kaynak aynı açıklamayı destekliyor. Yapay zekâ yanıtı, bir ürün veya hizmet hakkında web'de ne söylendiğini derliyor. Google'ın üretken yapay zekâ rehberi bu özelliklerin ürün ve hizmetler hakkında web genelinde söylenenleri gösterebildiğini yazıyor. Aynı rehber, yapay yollarla bahis toplamanın sanıldığı kadar işe yaramadığını da ekliyor. Bağlantı bir oydur. Bahis ise markanın hangi bağlamda, hangi sıfatla anıldığını taşır.

Hangi kaynaklar öne çıkıyor?

Toronto Üniversitesi'nden Chen, Wang, Chen ve Koudas'ın hakem denetiminden henüz geçmemiş çalışması, kaynakları üçe ayırdı: markanın kendi sitesi, sosyal platformlar ve bağımsız yayın, inceleme veya karşılaştırma siteleri (kazanılmış medya). ABD'de otomotiv sorgularında Google'ın sonuçları %39,5 marka, %15,4 sosyal, %45,1 kazanılmış medyadan oluştu. Aynı sorgularda ChatGPT'nin kaynakları %81,9 kazanılmış medya, %18,1 marka sitesiydi. Sosyal içerik hiç yer almadı. Yazarlar, kategori sorgularında küresel liderlerin öne çıktığı bir büyük marka eğiliminden de söz ediyor.

Google tarafında tablo daha dengeli. Pew Research, Mart 2025 verisinde Wikipedia, YouTube ve Reddit'in yapay zekâ özetlerindeki kaynakların %15'ini, klasik sonuçların %17'sini oluşturduğunu buldu. Kamu siteleri özetlerde %6, klasik sonuçlarda %2 paya sahipti.

Bu iki bulgu birlikte okununca pratik sonuç belli: Kendi sitenizde ne yazdığınız önemli, ama yanıtı şekillendiren asıl metin çoğu zaman sizin hakkınızda başkalarının yazdığı metin. Bunun içerik tarafını yapay zekâ yanıtlarında kaynak gösterilme yazımızda ayrıca ele alıyoruz.

Türkiye'de durum: Ücretli bahsin etiketi zorunlu

Bahis üretmenin en kısa yolu ücretli iş birliği gibi görünür. Türkiye'de bu yolun kuralı 2026'da netleşti. Ticaret Bakanlığı'na göre Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, 1 Temmuz 2026 tarihli ve 33297 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı ve 1 Ağustos 2026'da yürürlüğe girdi. Sosyal medya etkileyicisi para, ücretsiz veya indirimli ürün, davet ya da sponsorluk karşılığında paylaşım yapıyorsa içeriği "reklam", "iş birliği", "sponsorlu içerik" veya "tanıtım" gibi açık bir ifadeyle işaretlemek zorunda.

Bu, marka bahsi stratejisini doğrudan etkiliyor. Ücretli bahis yasak değil, ama etiketsiz yapılamaz. Etiketli bir tanıtım ile bağımsız bir incelemenin aynı ağırlığı taşıyıp taşımadığını gösteren bir veri de yok. Bu bölüm genel bilgi verir, hukuki danışmanlık yerine geçmez.

Talep tarafı büyüdüğü için konu yerel pazarda da güncel. TÜİK'in 2026 Yapay Zekâ İstatistikleri'ne göre üretken yapay zekâ kullanan bireylerin oranı bir yılda %19,2'den %37,6'ya çıktı. Türkçe yanıtlarda hangi markaların anıldığını ölçen kamuya açık bir çalışmaya ise ulaşamadık.

Marka bahsi stratejisi nasıl kurulur?

  1. Bugünkü durumu çıkarın. Kategorinizdeki 20-30 soruyu ChatGPT, Gemini ve Google AI Mode'da sorun. Hangi markaların anıldığını ve hangi kaynakların gösterildiğini bir tabloya yazın.
  2. Kaynak haritası çıkarın. Yanıtlarda tekrar eden yayınları, karşılaştırma sitelerini, YouTube kanallarını ve forumları listeleyin. Bunlar sizin kazanılmış medya hedeflerinizdir.
  3. Anılmaya değer bir şey üretin. Kendi veriniz, sektör araştırması, açık fiyat yapısı veya net bir karşılaştırma ölçütü başkalarının size atıf yapmasını kolaylaştırır.
  4. Adınızı tutarlı kullanın. Marka adı, ürün adı ve kategori tanımı her yerde aynı olsun. Farklı yazımlar bahisleri dağıtır.
  5. Videoyu ihmal etmeyin. Ahrefs verisinde en güçlü ilişki YouTube bahislerinde çıktı. Kendi kanalınız kadar başkalarının incelemeleri de önemli.
  6. Ücretli iş birliğini etiketleyin. Sözleşmeye etiket yükümlülüğünü yazın, yayından sonra kontrol edin.
  7. Niş alanı sahiplenin. Büyük marka eğilimi kategori sorgularında belirgin. Daha dar, daha somut sorularda uzman kaynak olarak anılmak daha gerçekçi bir hedef.

Konumlandırmanın kendisi net değilse bahis de dağınık olur. Bu yüzden iş çoğu zaman marka stratejisi ile başlar, arama görünürlüğü ve yapay zekâ destekli arama çalışmasıyla devam eder.

Etkisi nasıl ölçülür?

Tek bir gösterge yok. Dört katmanı birlikte izleyin:

  • Yanıt payı. Birinci adımdaki soru setini ayda bir aynı biçimde tekrarlayın. Markanızın kaç yanıtta anıldığını ve hangi sırada geçtiğini kaydedin. Yanıtlar oturumdan oturuma değiştiği için her soruyu birkaç kez sorun.
  • Bahis sayısı ve kalitesi. Yeni bahislerin nerede, hangi bağlamda ve olumlu mu olumsuz mu geçtiğini izleyin.
  • Yapay zekâ trafiği. Asistanlardan gelen ziyaretleri GA4'te ayırmak için GA4 ölçüm yazımızdaki kanal kurulumunu kullanın.
  • Google tarafındaki gösterim. Search Console'un üretken yapay zekâ raporu AI Overviews ve AI Mode gösterimlerini sayfa bazında veriyor. Marka aramalarınızdaki eğilimi de aynı yerden izleyin.

Ticari izleme araçlarının skorlarını yön göstergesi olarak kullanın. Google'ın rehberi, hiçbir dış aracın kendi sıralama ve yapay zekâ sistemlerinin içini göremediğini açıkça belirtiyor.

Sık yapılan hatalar

  • Korelasyonu reçete sanmak. Bahis sayısını yapay yollarla şişirmek, Google'ın deyişiyle beklendiği kadar yardımcı olmaz.
  • Yalnız backlink saymak. Bağlantısız bahisler de ölçülmeli. Ahrefs verisinde backlink sayısının ilişkisi bahislerin üçte biri kadar.
  • Etiketsiz iş birliği. Türkiye'de 1 Ağustos 2026'dan beri açık bir hukuki risk.
  • Tek seferlik ölçüm. Yanıtlar değişken. Tek bir ekran görüntüsüyle karar vermeyin.
  • Olumsuz bahsi görmezden gelmek. Yanıt, markanız hakkında söylenen her şeyi derleyebilir. Şikâyet sayfaları da kaynaktır.

Bu hafta 20 soruyla başlayın

Müşterinizin satın almadan önce sorduğu 20 soruyu yazın. Her birini ChatGPT, Gemini ve Google AI Mode'da sorun. Markanızın anıldığı yanıtları, anılan rakipleri ve gösterilen kaynakları bir tabloya işleyin. En sık tekrar eden beş kaynak, ilk kazanılmış medya hedef listeniz olur. Aynı soruları bir ay sonra yeniden sorduğunuzda elinizde ilk karşılaştırma olur.

Kaynaklar

  1. TÜİK, Yapay Zekâ İstatistikleri 2026 (Sayı 62066, 2 Ekim 2026)
  2. Ahrefs, An Analysis of AI Overview Brand Visibility Factors (75K Brands Studied), Mayıs 2025
  3. Ahrefs, Top Brand Visibility Factors in ChatGPT, AI Mode, and AI Overviews, Aralık 2025
  4. Chen, Wang, Chen ve Koudas, Generative Engine Optimization: How to Dominate AI Search, arXiv, Eylül 2025
  5. Pew Research Center, Google users are less likely to click on links when an AI summary appears, Temmuz 2025
  6. Google Search Central, Guide to optimizing for generative AI features
  7. T.C. Ticaret Bakanlığı, Sosyal medyada şeffaf reklam dönemi, 28 Temmuz 2026
  8. Search Console Yardım, Generative AI performance report