Rehber
Backlink profili nasıl değerlendirilir?
Backlink değerlendirmesi kötü bağlantı avı değil, profilin neye dayandığını anlama işi. Google'ın kuralları, disavow sınırları ve üç ayda bir izlenecek göstergeler.
Backlink profili, başka sitelerden sitenize verilen bağlantıların bütünüdür: kimin bağlantı verdiği, hangi sayfanıza, hangi metinle ve hangi nitelikle verdiği. Değerlendirmek, bu bağlantıların gerçek bir tanınırlığı mı, yoksa sıralamayı etkilemek için kurulmuş bir düzeni mi yansıttığını ayırmaktır. İş Search Console verisini dışa aktarmakla başlar ve çoğu sitede bağlantı reddetmeye gerek kalmadan biter.
Google bağlantılara neden hâlâ bakıyor?
Google'ın Arama nasıl çalışır sayfası, tanınmış sitelerin bir içeriğe bağlantı vermesini o bilginin güvenilir olduğuna dair bir kalite işareti olarak anlatıyor. Bağlantı, alaka ve kullanılabilirlik gibi pek çok işaretten yalnız biri. Rekabetli sorgularda ise ağırlığı hâlâ hissediliyor.
Ölçekli bir veri Ahrefs'ten geliyor. Şirketin Aralık 2023 çalışması, yaklaşık 14 milyar sayfalık içerik veritabanında sayfaların %96,55'inin Google'dan hiç trafik almadığını tahmin etti. Başka hiçbir siteden bağlantı almayan yaklaşık 20 milyon sayfanın yalnız 2.997'si ayda 1.000'in üzerinde arama ziyareti alıyordu ve bunlar çoğunlukla rekabeti düşük konulardaydı. Ahrefs bağlantı analizi aracı satan bir şirket. Trafik değerleri kendi tahmin modeline dayanıyor ve yazar korelasyonun nedensellik olmadığını kendisi not ediyor.
Google'ın bağlantı spamıyla mücadelesi profilin nasıl okunacağını da değiştirdi. 14 Aralık 2022 duyurusuna göre yapay zekâ tabanlı spam önleme sistemi SpamBrain, bağlantı satın alan siteleri ve yalnız bağlantı geçirmek için kurulan siteleri tespit edebiliyor. Hedef, doğal olmayan bağlantıların etkisini nötrlemek. Duyuruya göre bu bağlantıların geçirdiği değer kaybolunca sıralamalar değişebilir. Değerlendirmenin amacı bu yüzden kötü bağlantı avı değil, profilin neye dayandığını anlamaktır.
Hangi bağlantılar sorun sayılır?
Google'ın spam politikaları, bağlantı spamını esas olarak sıralamayı etkilemek için bağlantı oluşturmak diye tanımlıyor. Verdiği örneklerden bazıları:
- Sıralama için para, mal veya hizmet karşılığı bağlantı almak ya da satmak. Bağlantılı bir yazı karşılığında ürün göndermek de buna giriyor.
- Aşırı bağlantı değişimi ve yalnız çapraz bağlantı için kurulmuş iş ortağı sayfaları.
- Otomatik programlarla üretilen bağlantılar.
- Sıralama değeri geçiren bağlantılar taşıyan ücretli makaleler, konuk yazılar ve basın bültenleri.
- Düşük kaliteli dizin ve yer imi sitelerindeki bağlantılar.
- Farklı sitelere dağıtılan eklentilere (widget), alt bilgilere veya şablonlara gömülü bağlantılar.
- Gönderi veya imzasında optimize edilmiş bağlantı taşıyan forum yorumları.
Aynı politika, reklam veya sponsorluk için bağlantı alıp satmanın rel="nofollow" ya da rel="sponsored" ile işaretlendiğinde ihlal sayılmadığını söylüyor. Google'ın bağlantı nitelendirme belgesi üç değeri ayırıyor: ücretli yerleşimler için sponsored, yorum ve forum gibi kullanıcı içeriği için ugc, ötekiler için nofollow.
Değerlendirmede tek bağlantıdan çok kalıba bakın. Birkaç zayıf dizin kaydı hemen her sitenin profilinde bulunur. Asıl uyarı işareti, aynı ticari ifadeyle verilmiş, kısa sürede çoğalmış ve konusu sizinle ilgisiz sitelerden gelen bağlantı kümeleridir.
Türkiye'de durum: ücretli tanıtım yazıları
Bir haber sitesinde ücretli tanıtım yazısı yayımlatmayı düşünüyorsanız iki ayrı kural devreye girer. Birincisi Google'ın yukarıdaki politikası: Bağlantı sponsored veya nofollow ile işaretlenmemişse ücretli makale bağlantı spamı sayılabilir. İkincisi tüketici mevzuatı. Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği, 10 Ocak 2015 tarihli ve 29232 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Yönetmeliğin 22. maddesi her türlü iletişim aracında örtülü reklamı yasaklıyor. 6. madde ise reklamın, biçimi ne olursa olsun reklam olarak anlaşılmasını ve editoryal içerikten açıkça ayırt edilmesini istiyor. Ücretli bir yazıda hem bağlantının hem içeriğin niteliği bu yüzden okura açık olmalı.
Profili adım adım değerlendirmek
- Veriyi indirin. Search Console Bağlantılar raporu, en çok bağlantı alan sayfalarınızı, en çok bağlantı veren siteleri ve en sık kullanılan bağlantı metinlerini gösterir. "Son bağlantılar" ve "Daha fazla örnek bağlantı" dışa aktarımları 100.000 satıra kadar veri veriyor. Rapor eksiksiz bir liste değil, bir örneklem.
- Alan adına göre gruplayın. Tek tek URL yerine bağlantı veren kök alan adlarını sayın. Aynı siteden gelen yüzlerce bağlantı çoğunlukla bir şablondan veya kenar çubuğundan gelir.
- Kaynakları sınıflayın. Her alan adını beş gruptan birine koyun: editoryal (haber, sektör yayını, blog), iş ilişkisi (bayi, tedarikçi, dernek), dizin ve profil, ücretli veya sponsorlu, anlamsız ya da otomatik.
- Bağlantı metnine bakın. Bağlantıyı kendiliğinden veren biri genelde marka adını, sayfa başlığını veya adresi kullanır. Aynı ticari ifadenin ilgisiz sitelerde tekrarlanması bir kampanyanın izidir.
- Hedef sayfaları eşleştirin. Bağlantıların hangi sayfalara gittiğine bakın. 404 veren eski sayfalara gelen değerli bağlantılar, uygun yeni sayfaya yönlendirmeyle geri kazanılabilir.
- Zamanı okuyun. Kısa sürede çok sayıda benzer bağlantı geldiyse kaynağını araştırın. Bu bazen bir haberin yankısıdır, bazen bir spam saldırısı.
- Ücretli ilişkileri denetleyin. Sponsorluk, iş birliği ve tanıtım yazısı bağlantılarının
sponsoredveyanofollowtaşıyıp taşımadığını kontrol edin. Eksikse düzeltmeyi yayıncıdan isteyin. - Rakiple karşılaştırın. Üçüncü taraf bağlantı araçları rakip profilini gösterir, ama her biri kendi taramasına dayanır ve sayılar araçtan araca değişir. Karşılaştırmayı aynı araçla, aynı günde yapın.
Bağlantı reddetme (disavow) ne zaman gerekir?
Çoğu sitede gerekmez. Google'ın disavow yardım sayfası aracı ileri düzey bir özellik olarak tanımlıyor. Çoğu sitenin buna ihtiyaç duymadığını, Google'ın hangi bağlantılara güveneceğine genelde kendisinin karar verebildiğini yazıyor. Araç iki koşul bir aradaysa öneriliyor: çok sayıda spam veya düşük kaliteli bağlantı ve bunlardan doğan ya da doğması olası bir elle işlem (manual action).
Teknik sınırlar da belli. Dosya UTF-8 veya 7 bit ASCII kodlu bir .txt dosyası olmalı, en çok 2MB boyutunda ve boş satırlar dahil en çok 100.000 satır olabilir. Tek bir URL en çok 2.048 karakter taşıyabilir, bir alan adının tamamı için domain: öneki kullanılır. Yeni yükleme eski listenin yerine geçer ve Google'ın listeyi işlemesi birkaç hafta sürebilir. Araç alan adı mülklerini desteklemiyor ve reddedilen bağlantılar Bağlantılar raporunda görünmeye devam ediyor.
Elle işlem aldıysanız sıra değişir. Google'ın elle işlemler sayfası önce bağlantıları kaldırtmayı denemenizi, kaldıramadıklarınızı reddetmenizi, sonra yaptıklarınızı belgeleyerek yeniden inceleme istemenizi öneriyor. Aynı sayfa, bağlantıyla ilgili incelemelerin normalden uzun sürebileceğini de yazıyor.
Sık yapılan hatalar
- Araçların toksisite puanına göre toplu reddetmek. Bu puanlar aracın kendi sınıflamasıdır. Google, elle işlem sürecinde bile doğal bağlantıları reddetmemeyi öğütlüyor.
- Ham bağlantı sayısını hedef yapmak. Tek bir siteden gelen binlerce şablon bağlantısı profili olduğundan büyük gösterir. Kök alan adı sayısı daha dürüst bir göstergedir.
- Bağlantı satın almak. Politikaya göre sıralama amaçlı ücretli bağlantı spamdır ve SpamBrain bu bağlantıların etkisini nötrlemeyi hedefliyor. Nötrlenen bağlantı için ödenen bedelin karşılığı kalmaz.
- Her düşüşte bağlantıyı suçlamak. Sıralama kaybı bir çekirdek güncellemeyle aynı haftaya denk geliyorsa, bağlantı temizliğine geçmeden önce kaybın hangi sayfa ve sorgularda olduğuna bakın.
- Kırık hedefleri ihmal etmek. Değerli bir siteden gelen bağlantı 404 sayfasına düşüyorsa, elinizde yeni bağlantı kazanmaktan çok daha kolay bir iş vardır.
- Kaliteyi yalnız sayıyla okumak. Sektörünüzde gerçekten okunan bir yayından gelen bağlantı, kimsenin ziyaret etmediği dizin kayıtlarından farklı bir anlam taşır. Güven ve uzmanlık işaretlerinin nasıl okunduğunu E-E-A-T yazısı anlatıyor.
Profil nasıl ölçülür ve izlenir?
Backlink değerlendirmesi bir kerelik temizlik değil, üç ayda bir tekrarlanan bir okumadır. Şu göstergeler yeterli:
- Bağlantı veren kök alan adı sayısı ve çeyreklik değişimi.
- Editoryal kaynakların payı: Sınıflamanızda haber, sektör yayını ve iş ilişkisi gruplarına düşen alan adlarının oranı.
- Ticari sayfalara giden bağlantılar: Hizmet ve ürün sayfalarının aldığı bağlantının toplam içindeki yeri.
- Kırık hedefler: 404 veren sayfalara gelen bağlantı sayısı.
- Bağlantı metni dağılımı: Marka, adres, genel ifade ve ticari ifade grupları.
Bu göstergeleri Search Console dışa aktarımının aynı türüyle ve aynı sınıflama kurallarıyla hesaplayın. Araç değiştirirseniz seriyi baştan başlatın. Göstergelerin rapora nasıl taşınacağını SEO raporlama yazısı anlatıyor. Bağlantı profili teknik ve içerik bulgularıyla birlikte okununca anlam kazanır. SEO denetimi bu üç alanı aynı değerlendirmede toplar.
Yarın son bağlantılar listesini indirin
Search Console'da Bağlantılar raporunu açın ve "Son bağlantılar" dışa aktarımını indirin. Bağlantı veren alan adlarını tekilleştirin, en çok bağlantı veren ilk 50 alan adını yukarıdaki beş gruba ayırın. Ücretli veya sponsorlu gruba düşüp nitelendirme taşımayan bağlantıları ayrı bir sekmeye alın ve ilgili yayıncılara düzeltme isteğiyle yazın. Reddetme dosyasını ancak bir elle işlem bildirimi veya belirgin bir spam kalıbı görürseniz gündeme alın. Yönetmelikle ilgili bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez.
Kaynaklar
- Google, How Search works: Ranking results
- Ahrefs, Tim Soulo, 96.55% of Content Gets No Traffic From Google, Aralık 2023
- Google Search Central Blog, December 2022 link spam update, 14 Aralık 2022
- Google Search Central, Spam policies for Google web search
- Google Search Central, Qualify your outbound links to Google
- Resmî Gazete, Ticari Reklam ve Haksız Ticari Uygulamalar Yönetmeliği, 10 Ocak 2015, sayı 29232
- Search Console Yardım, Links report
- Search Console Yardım, Disavow links to your site
- Search Console Yardım, Manual Actions report