Rehber

İYS nedir? Ticari elektronik ileti kuralları

İYS'ye işlenmeyen onay geçersiz sayılıyor. Hangi mesaj onay ister, onay nasıl alınır, ret geldiğinde ne yapılır ve 2026'da cezalar nasıl belirlendi?

Fratres Editör · 11 Kasım 2026

İYS (İleti Yönetim Sistemi), Türkiye'de ticari elektronik ileti onaylarının ve retlerinin tutulduğu ulusal kayıt sistemidir. SMS, e-posta veya sesli aramayla tanıtım yapan şirket, bireysel alıcıdan önceden onay alır, İYS'ye kaydolur ve kendi topladığı onayları üç iş günü içinde sisteme işler. İYS'ye kaydedilmeyen onay geçersiz sayılır, yani elinizdeki liste kâğıt üzerinde izinli olsa bile kullanılamaz.

Hangi mesajlar onay ister, hangileri istemez?

Temel kural 6563 sayılı Kanun'un 6. maddesinde: Ticari elektronik ileti ancak alıcının önceden onayıyla gönderilir. Kanun 23/10/2014'te kabul edildi, ayrıntılar 15/7/2015 tarihli Ticari İletişim ve Ticari Elektronik İletiler Hakkında Yönetmelik'te düzenlendi.

Yönetmeliğin 5. maddesi kapsamı geniş çiziyor. Ürün tanıtımı ve kampanya duyurusu kadar, işletmeyi tanıtan ya da "kutlama ve temenni" içeren mesajlar da ticari ileti sayılır. Bayram kutlaması atan bir marka da onaya ihtiyaç duyar.

Onay aranmayan durumlar 6. maddede sayılıyor:

Satın alınan ürünle ilgili bilgi. Müşteri iletişim bilgisini verdiyse, aldığı mal veya hizmetteki değişiklik, kullanım ve bakım mesajları.
İşlem bildirimleri. Abonelik, tahsilat, borç hatırlatma, bilgi güncelleme, satın alma ve teslimat mesajları. Bu bildirimlere tanıtım eklenemez.
Tacir ve esnaf alıcılar. Önceden onay şart değil. Ancak alıcı reddederse gönderim durur. Gönderimden önce bu adresler İYS'ye kaydedilir ve ret durumu İYS'den kontrol edilir.

Pratikte en sık hata ikinci maddede yapılıyor. Kargo bildiriminin altına "yeni sezon ürünlerine göz atın" satırı eklendiğinde mesaj artık onay isteyen bir iletiye dönüşür.

Onay nasıl alınır, İYS'ye nasıl işlenir?

Yönetmeliğin 7. maddesine göre onay yazılı olarak, herhangi bir elektronik iletişim aracıyla ya da doğrudan İYS üzerinden alınabilir. Onay kaydında alıcının olumlu beyanı, adı soyadı ve iletişim adresi bulunur. Formu tasarlarken şu kurallar bağlayıcı:

Onay kutusu önceden işaretli olamaz.
Onay, ürün veya hizmeti almanın ön şartı yapılamaz.
Onay istemek için alıcıya ticari ileti gönderilemez. "İzin verir misiniz?" SMS'i de bir ticari iletidir.
Onay bir üyelik veya satış sözleşmesinin içinde alınıyorsa sözleşmenin sonunda, ayrı başlık altında, en az on iki punto ile ve reddetme imkânıyla yer alır.
Elektronik ortamda alınan onayın bilgisi, reddetme seçeneğiyle birlikte 24 saat içinde alıcıya iletilir. İYS üzerinden alınan onaylarda bu bildirim gerekmez.

İYS ile ilgili yükümlülükler 4 Ocak 2020 tarihli değişiklikle geldi. Ticari ileti göndermek isteyen herkes İYS'ye kaydolur. İYS dışında alınan onay üç iş günü içinde sisteme işlenir, işlenmeyen onay geçersizdir. İYS'de onayı olmayan alıcıya ileti gönderilemez. İspat yükü de size ait: İYS üzerinden alınmayan onaylarda onayın usulüne uygun alındığını hizmet sağlayıcı kanıtlar. Onay kayıtları onayın sona erdiği tarihten, diğer kayıtlar kayıt tarihinden itibaren üç yıl saklanır.

Aynı formda kişisel veriler için açık rıza da istiyorsanız KVKK tarafı ayrıca devreye girer. Kurul'un 18.02.2026 tarihli ve 2026/347 sayılı ilke kararına göre aydınlatma metni ile açık rıza metni ayrı başlıklarla ve ayrı beyanlarla sunulmalı. Aydınlatma metni için okurdan onay değil, yalnız okuduğuna dair geri bildirim istenir. Bu yüzden ticari ileti onayı, açık rıza ve aydınlatma tek bir "okudum, kabul ediyorum" kutusuna sığmaz.

Mesajın içinde ne olmalı?

Yönetmeliğin 8. maddesine göre tacir, iletide MERSİS numarasına ve ticaret unvanına yer verir. SMS gibi dar alanlarda MERSİS numarası yeterlidir. Esnaf için ad soyad ile T.C. kimlik veya vergi kimlik numarası yazılır. Sesli aramada unvan ya da ad soyad söylenir. Mesajın niteliği içerikten anlaşılmıyorsa "tanıtım", "kampanya" gibi bir ibare SMS'in başına, e-postanın konu satırına, aramanın başına konur. Promosyon varsa şartlar ve süre, bir bağlantı veya müşteri hizmetleri numarasıyla açıkça sunulur.

Ret geldiğinde ne yapılır?

Alıcı istediği an, gerekçe göstermeden reddedebilir. Her iletide ret yolu bulunur ve ret, mesajın geldiği kanaldan kolay ve ücretsiz yapılabilmelidir. Ret size ulaştıktan sonra üç iş günü içinde gönderimi durdurursunuz ve aynı süre içinde reddi İYS'ye bildirirsiniz. Alıcı reddini doğrudan İYS üzerinden de verebilir. Bu durumda bilgi size İYS'den gelir, CRM'inize kendiliğinden düşmez.

Türkiye'de durum: Entegratör, denetim ve cezalar

Entegratör yetkisi. Birçok şirket İYS işlemlerini bir yazılım firması aracılığıyla yürütüyor. Ticaret Bakanlığı'nın Şubat 2025 açıklamasına göre bu hizmet ancak Bakanlıktan entegratörlük yetkisi alınarak verilebiliyor. Yetki için ödenmiş sermayenin en az bir milyon Türk lirası olması gibi şartlar aranıyor. Mevcut firmalara 31 Mart 2025'e kadar süre tanındı, yetki almayanlar İYS'de işlem yapamıyor. Kullandığınız SMS, e-posta veya CRM aracının yetkili bir entegratörle çalıştığını sözleşmeden önce sorun.

Aracı firmanın kontrolü. Yönetmeliğe göre SMS ve arama hizmeti veren aracı firma, İYS'ye kayıtlı olmayan şirketin gönderimini başlatmaz ve gönderimden önce onayı İYS'den kontrol eder. E-posta gönderimlerinde bu kontrol maddeleri uygulanmaz. Bu, e-postada serbestlik demek değil. Onayın İYS'de bulunması yükümlülüğü e-postada da sizde kalıyor, sadece kimse sizin yerinize kontrol etmiyor.

Denetim. Bakanlığın 2025 piyasa denetim bilançosuna göre ticari elektronik ileti ve çalışma saatlerine ilişkin denetimlerde uygulanan idari para cezası 73,6 milyon TL oldu. Bakanlık iki kalemi ayrı vermiyor.

Ceza tutarları. Kanun'un 12. maddesi onaysız gönderime aralıklı bir ceza öngörüyor. Bir defada birden fazla kişiye onaysız gönderim yapılırsa bu ceza on katına kadar artırılabiliyor. Kanun metnindeki rakamlar taban tutarlar, her yıl yeniden değerleme oranıyla güncelleniyor. 2026 tutarları, Bakanlığın 25 Aralık 2025 tarihli tebliğiyle %25,49 artırılarak belirlendi. Güncel tutarı kanun metninden değil, o yılın tebliğinden okuyun.

Uyumu adım adım kurmak

Kanalları listeleyin. SMS, e-posta ve sesli aramada hangi mesajın tanıtım, hangisinin işlem bildirimi olduğunu yazın.
İYS kaydını ve markaları kontrol edin. Şirketin ve her markanın İYS'de kayıtlı olduğunu, kaydın kimin hesabında durduğunu teyit edin.
Formları yeniden yazın. İşaretsiz kutu, ayrı başlık, kanal bazında seçim. KVKK metinlerini onay kutusundan ayırın.
Onay akışını otomatikleştirin. Formdan, mağazadan veya çağrı merkezinden gelen her onayın üç iş günü içinde İYS'ye gittiğini kontrol eden bir süreç kurun.
Ret akışını çift yönlü bağlayın. Size gelen ret İYS'ye, İYS'den gelen ret CRM'e işlensin.
Bildirim şablonlarını ayıklayın. Kargo, fatura ve hatırlatma mesajlarından tanıtım satırlarını çıkarın.
Gönderim öncesi son kontrol koyun. Her kampanya listesi gönderimden hemen önce İYS durumuyla karşılaştırılsın.

Bu akışın otomasyon araçlarında nasıl kurulacağını pazarlama otomasyonu çalışmasının parçası olarak, izin alanlarının CRM'de nasıl temiz tutulacağını CRM veri kalitesi yazısında ele alıyoruz.

Sık yapılan hatalar

Eski listeyi "zaten izinli" saymak. İYS'ye işlenmemiş onay geçersiz.
Fuar, etkinlik veya satın alınmış liste kullanmak. Onayın sizin markanız için verildiğini kanıtlayamıyorsanız liste kullanılamaz.
Tacir istisnasını herkese uygulamak. Şirket e-postası kullanan kişi her zaman tacir veya esnaf değildir. İstisna ancak alıcının statüsü bu ise geçerli.
Reddi tek kanalda bırakmak. E-postadan çıkan kişiye SMS'in de durduğunu varsaymayın. Ret, bildirildiği kanalın onayını geçersiz kılar, diğer kanallar için kaydı ayrı tutun.
Kampanyayı bildirime gömmek. Teslimat SMS'ine eklenen indirim kodu, mesajı onay isteyen iletiye çevirir.
Çerez onayını ileti onayı sanmak. Çerez tercihleri ayrı bir konudur. KVKK çerez rehberi bu ayrımı anlatıyor.

Uyum nasıl ölçülür?

Uyumu yılda bir denetimle değil, her ay bakılan birkaç göstergeyle izleyin:

Eşleşme oranı: CRM'de izinli görünen kişilerden kaçının İYS'de de onayı var. Hedef, farkın sıfır olması.
Ret işleme süresi: Ret talebinin gelişinden İYS'ye bildirimine kadar geçen süre. Üç iş gününü aşan her kayıt bir risk.
Onay kaynağı dağılımı: Onayların ne kadarı web formundan, mağazadan, çağrı merkezinden geliyor. Kaynağı belli olmayan kayıt, ispat edilemeyen kayıttır.
Kampanya başına ret: Ret sayısını gönderim sayısına bölün. Belirli bir mesaj türünde sıçrama varsa sıklığı veya içeriği gözden geçirin.
Şikâyet sayısı: Müşteri hizmetlerine, Bakanlığa veya İYS'ye yansıyan şikâyetleri tek listede toplayın.

Yarın tek bir karşılaştırma yapın

Son 30 günde gönderilen en büyük SMS veya e-posta listesini alın ve İYS'deki onay durumuyla karşılaştırın. İYS'de onayı görünmeyen her kişiyi işaretleyin ve onayın nereden geldiğini bulun. Kaynağı belgelenemeyen kayıtları bir sonraki gönderimden çıkarın. Bu yazı genel bilgi verir, hukuki danışmanlık yerine geçmez. Kendi gönderim pratiğiniz için hukuk danışmanınızla görüşün.